Mở đầu

Hello anh em! Lại là mình Minh Hiếu từ Note Pro đây. Dạo này Hà Nội bắt đầu đón những đợt gió lạnh teo người rồi, mới ra đường mua bát phở mà lạnh buốt cả tay. Thoắt cái mà đã thấy không khí hối hả, mùi của những ngày cuối năm ngấp nghé ngoài cửa sổ. Đêm nay ngồi ôn bài chuẩn bị cho kỳ thi THPT Quốc Gia 2027 sắp tới mà đầu óc căng như dây đàn, học mãi đống công thức Toán Lý nó cứ trôi tuột đi không chịu chui vào đầu. Thế là mình vứt bút đấy, bật con lap lên, gõ lạch cạch vài dòng tâm sự với anh em cho khuây khỏa.

Tự nhiên lướt dạo vài vòng trên mạng, mình thấy chán nản ngang xương. Ngồi thừ ra nghĩ lại, ơ kìa sao mình vẫn còn cắm mặt thức đêm thức hôm duy trì cái blog lỏ này nhỉ? Trong khi ngoài kia bạn bè tụi nó đi quay video ngắn múa quạt, làm trò đu trend các kiểu trên mạng thu hút ngàn view rồi. Hôm nay chúng ta cùng ngồi xuống pha ấm trà nóng, đàm đạo một chút về câu chuyện mạng xã hội khác gì blog cá nhân. Và nhân tiện thời điểm năm hết tết đến, mình cũng muốn mạn đàm thêm về câu chuyện truyền thống "Tôn sư trọng đạo" của Gen Z tụi mình giữa cái thời buổi công nghệ chạy nhanh hơn cả tên lửa này nhé.

Mạng xã hội ồn ào quá, Blog lại là một góc trú ẩn an toàn

Thề luôn với anh em, bây giờ cầm cái điện thoại lên lướt top top (TikTok) đúng kiểu bị thao túng tâm lý cmnl. Xem được 5 phút ngóc đầu lên mẹ nó mất luôn 2 tiếng đồng hồ. Mà xem xong trong đầu có đọng lại được cái chữ nào giá trị không? Toàn là drama bóc phốt, cãi nhau chí chóe vạch áo cho người xem lưng, rồi mấy cái trend nhảy nhót vô bổ lặp đi lặp lại. Thuật toán của bọn nó quỷ quyệt lắm, cứ mớm cho mình mấy cái nội dung kích thích tò mò ngắn củn để não mình quen với việc tiếp nhận thông tin nhanh, lướt riết rồi đâm ra lười đọc những bài dài có chiều sâu.

Còn lên phở bò (Facebook) thì thôi cũng nản. Hở ra là thấy người ta flex giàu sang, check-in sống ảo, hoặc là mấy cái fanpage rác câu view giật tít đọc mà bực cả mình. Mạng xã hội bây giờ nó mang lại cảm giác ngột ngạt giống hệt như một cái chợ vỡ, ồn ào xô bồ, người ta cứ tranh nhau nói tranh nhau thể hiện chứ chả ai chịu bình tâm lại để lắng nghe ai cả.

Quay lại với thế giới của Blog cá nhân. Nó lại ở một cái đẳng cấp hoàn toàn tĩnh lặng. Mình hay ví việc viết blog nó giống như đang ở trong cái phòng ngủ bừa bộn của riêng mình vậy. Đóng cửa lại, tắt thông báo điện thoại, mình làm vua một cõi. Ở chốn này làm đéo có thuật toán nào ép mình phải xem nội dung độc hại. Mọi người đến với blog Note Pro vì mọi người chủ động tìm kiếm, người ta rảnh rỗi muốn đọc một thứ gì đó có kiến thức, hoặc đơn giản là muốn xin cái đoạn code recent comments siêu đẹp hay template blogspot mà mình từng hì hục share bữa trước.

Chơi mạng xã hội giống như đi ăn thức ăn nhanh ngoài vỉa hè xe cộ khói bụi ầm ĩ. Còn đọc blog cá nhân nó giống hệt như anh em đang ngồi ở một góc quán cà phê khuất sâu trong ngõ nhỏ phố cổ, nhâm nhi ly đen đá không đường vậy. Yên tĩnh, có chút hoài niệm và thực sự thoải mái để chiêm nghiệm.

Thời đại AI ngập tràn, cớ sao mình lỳ đòn vẫn tự gõ phím bằng tay?

Nhiều ông anh chơi chung trong giới code web thấy mình đêm nào cũng cày cuốc gõ từng chữ viết bài mới hay trêu: "Hiếu ơi mày hâm à, quăng cái chủ đề vào cho ChatGPT hay Gemini nó tạo cho, 30 giây ra ngay bài dài cả ngàn chữ chuẩn SEO, hơi sức đâu mà ngồi type cho gãy tay đau lưng ra".

Mình chỉ cười trừ. Phải công nhận AI bây giờ nó đỉnh thật. Đợt anh em mình chứng kiến công cụ trí tuệ nhân tạo nổi lên làm chao đảo biết bao nhiêu ngành nghề, thậm chí Việt Nam mình còn xếp top đầu Đông Nam Á về sử dụng AI cơ mà. Nhưng anh em thử vác mắt ra đọc một bài văn do AI viết 100% mà xem? Nó sặc mùi máy móc giả tạo. Câu cú đọc thì mượt đấy nhưng rỗng tuếch, giọng văn đều đều khô khan cứ như nhai cơm nguội. AI nó làm sao biết được cái cảm giác cay cú thức đến 2h sáng mùa đông để fix cái lỗi CSS bị lệch thẻ div nó ức chế thế nào? Nó làm sao biết đùa mấy câu cợt nhả kiểu anh em coder tụi mình hay trêu nhau?

Mình kiên quyết duy trì Note Pro và tự tay viết bài bằng chất xám của mình vì mình trân trọng cảm xúc thật. Mình không hề bài xích AI, thỉnh thoảng mình vẫn dùng nó để dò lỗi code hay tìm tư liệu nhanh. Nhưng đoạn nào viết để tâm sự với anh em, để gỡ rối tâm lý thì dứt khoát phải là con người thật viết ra. Những bài viết hôm nay dù câu từ có lủng củng, thi thoảng sai chính tả một hai từ, thì nó vẫn mang cái hồn, cái tính cách rất ngang tàng của thằng học sinh cấp 3 tên Minh Hiếu. Để 5 năm, 10 năm nữa khi mình trưởng thành già dặn hơn, ngoảnh lại đọc mấy bài viết hồi lớp 12 ngây ngô chuẩn bị thi đại học, mới thấy ồ thì ra mình từng có một tuổi trẻ sống trọn vẹn và cháy hết mình với đam mê đến nhường nào.

Tết sắp gõ cửa, bàn chút về "Mùng 3 Tết Thầy" và câu chuyện Tôn sư trọng đạo

Lại lan man chuyện năm cũ năm mới. Ông bà ta từ xưa đã răn dạy "Mùng một tết cha, mùng hai tết mẹ, mùng ba tết thầy". Hồi bé xíu nghe câu này chả thấm được chữ nào, cứ nghĩ Tết là auto được nghỉ học, sướng phát rồ, tội gì đến mùng 3 đang ngủ nướng lại phải lết xác ăn mặc chỉnh tề đến nhà cô giáo để nghe hỏi han chuyện điểm số bài vở.

Nhưng lớn rồi, va vấp nhiều thì nhận thức nó lại lật sang một trang khác anh em ạ. Tụi Gen Z tụi mình nhiều khi bị nhịp sống hối hả cuốn đi nhanh quá. Lên lớp thì thầy cô dạy xong bài là cắp cặp về, sinh viên học tín chỉ thì có khi còn chả nhớ mặt giảng viên. Nhiều bạn trẻ ra đường vô tình chạm mặt thầy cô giáo cũ còn cắm mặt vào điện thoại giả vờ không nhìn thấy để đỡ phải vòng tay chào. Cái văn hóa cốt lõi "Tôn sư trọng đạo" dường như nó bị nhạt phai đi nhiều. Ngay cả nhắn tin xin nghỉ ốm với giáo viên, nhiều bạn còn quen tay dùng ngôn ngữ mạng viết tắt, thả emoji vô tội vạ nhìn cực kỳ thiếu sự trang nghiêm tôn trọng.

Mình nhớ đợt Tết năm ngoái, đúng mùng 3 Tết, cái nhóm bạn thân cấp 2 của mình rủ nhau mua giỏ hoa quả về thăm cô giáo chủ nhiệm cũ ở trường Phan Đình Phùng. Gần mấy năm trời ra trường, đứa nào cũng phổng phao khác bọt hẳn. Bọn mình bấm chuông, cô bước ra mở cửa mà ánh mắt ngạc nhiên tột độ. Trông cô già hơn chút, khóe mắt thêm nếp nhăn và tóc điểm bạc nhiều chắc vì bao đêm thức khuya chấm bài soạn giáo án. Cô vui lắm, đon đả pha ấm chè Thái Nguyên mời cả lũ, lôi hết mứt tết hạt dưa ra bắt tụi mình ăn bằng sạch.

Cô vẫn nhớ như in tính nết từng đứa. Nhớ thằng Hiếu ngày xưa hay lén mang điện thoại vào lớp bấm bấm viết code HTML giấu dưới ngăn bàn bị cô phát hiện thu lên bàn giáo viên. Cô cười hiền khô bảo: "Ngày xưa cô thu điện thoại của con vì sợ con mải chơi sa ngã hỏng mất tương lai. Giờ nghe mấy đứa kể con biết làm trang web, có cái blog Note Pro chia sẻ kiến thức hữu ích cho mọi người cô mừng rơi nước mắt".

Thật sự khoảnh khắc nghe cô nói câu đấy, sống mũi mình cay xè. Lúc cả lũ dắt xe ra về, cô còn chạy theo nhét vào tay mỗi đứa một phong bao lì xì đỏ chót, dặn dò lấy lộc thi cử đỗ đạt. Mình tự nhiên ngộ ra một chân lý. Tôn sư trọng đạo thời nay không chỉ đơn thuần là mua giỏ quà đắt tiền đến biếu xén dịp lễ Tết, hay khoanh tay khúm núm dạ vâng xưng con. Tôn sư trọng đạo cao quý nhất chính là việc mình tiếp thu trọn vẹn những giá trị đạo đức, những kiến thức nền tảng mà thầy cô dốc lòng truyền đạt, rồi dùng chính nó để làm những việc tử tế, tạo ra giá trị thực sự cho xã hội. Thầy cô không cần những lời tung hô phù phiếm sáo rỗng khoe khoang trên mạng, thầy cô chỉ mỉm cười mãn nguyện khi thấy học trò mình lớn lên thành người tử tế, biết tự đứng trên đôi chân của mình.

Hành trình cho đi, nhận lại và sự biết ơn trên không gian mạng

Ngồi gõ đến những dòng này mình mới xâu chuỗi lại mọi thứ. Việc mình cặm cụi duy trì blog cá nhân, viết lách và share code thủ thuật nó cũng là một vòng lặp của tinh thần tri ân. Lúc mình mới chập chững biết đến nền tảng Blogspot hồi năm lớp 7, làm gì có ai quen biết để mà trực tiếp cầm tay chỉ việc đâu. Mình lang thang trên Google, mò mẫm vô mấy blog của các anh lớn đi trước, học lỏm từng đoạn mã CSS, đọc từng bài phân tích thuật toán tối ưu SEO.

Họ chính là những "người thầy vô danh" trên không gian mạng của mình. Dù chưa một lần gặp gỡ ngoài đời thực, chưa một lần mời nhau ly cafe để nói tiếng cảm ơn trực tiếp. Nhưng chính nhờ những tài liệu, những mã nguồn mở mà họ xả thân viết ra chia sẻ phi lợi nhuận đã nhào nặn lên kiến thức của mình ngày hôm nay.

Mình chọn cách giữ cho Note Pro sống sót, tiếp tục chia sẻ template hoàn toàn miễn phí cho anh em newbie mới vào nghề chính là cách mình đang "trả ơn" những người thầy ẩn danh năm xưa. Nước trong mạch thì cứ phải chảy liên tục, kiến thức phải được sẻ chia thì nó mới nhân bản và sống mãi được. Mỗi lần kiểm tra khung bình luận, có bạn rep là "Anh Hiếu ơi em cài thành công hiệu ứng loading tết trung thu rồi", hay "Cảm ơn ad đã share tool tra cứu xịn vcl", tim mình nó lại nhảy nhót vì hạnh phúc.

Đấy, bài đăng trên mạng xã hội hôm nay được ngàn like, nhưng ngày mai thuật toán nó chôn vùi xuống đáy không ai thèm ngó ngàng tới. Còn trên blog cá nhân, bài mình viết từ năm ngoái, năm nay có người gặp lỗi đi tìm kiếm vẫn ra bài của mình, đọc xong họ giải quyết được bế tắc. Đó mới là sức sống bền bỉ và giá trị trường tồn của một trang blog thực thụ.

Đừng quên nhấn vào chiếc chuông màu xanh ở góc phải màn hình để nhận thông báo mới nhất từ Note Pro nhé. Dạo này bài vở ôn thi cuối cấp ngập đầu có thể mình sẽ lười ra bài hơn, nhưng chắc chắn mình sẽ không bao giờ vứt bỏ cái sân chơi đầy kỷ niệm này đâu.

Lời kết

Cảm ơn các bạn đã kiên nhẫn nán lại đọc hết bài tâm sự dài thòng lọng đầy miên man này của mình. Đêm đã về khuya rồi, sương Hà Nội ngoài kia cũng dày và buốt thêm. Cuối năm công việc dồn ập, ráng dọn dẹp bộn bề để chuẩn bị tinh thần thư thả đón một cái Tết đầm ấm nha anh em. Đến đây chúng tôi chúc bạn một ngày mới thật nhiều năng lượng và hạnh phúc bên người thân và gia đình nhé. Tạm Biệt.